Het verhaal begint met grote aantallen excellente en fair trade gehandelde koffie, bereid en gedronken in een koffieshop in Madison een stad in de Amerikaanse staat Wisconsin. Hoofdpersoon van het verhaal is Nasser Abufarha, geboren als Palestijn, die tot dit moment aan zijn proefschrift werkte (thema cultuuranthropologie en internationale ontwikkeling, maar wilt u dat werkelijk weten?) en daarom ook een van de stamgasten in deze koffieshop in Madison was.

Terwijl hij van zijn koffie en een schrijfpauze genoot, begon Nasser over het concept van eerlijk handelen na te denken. Waneer kleine koffieboeren van dit systeem profiteerden, konden misschien ook de olijfboeren rond Jenin, Nassers geboorteplaats, dat voordeel krijgen? Met zijn dokterstitel, zijn charme, enthousiasme, zijn zakelijk inzicht en een green card had Nasser probleemloos kunnen kiezen voor een goed en zorgeloos leven in Amerika, ver weg van de politieke problemen en de armoede op de West Bank. ‘Maar Palestina is mijn thuis‘, zegt Nasser ‘ik had geluk en kreeg de kans in Amerika te studeren, maar voor mij was die kans ook een verplichting om mij voor mijn landgenoten in te zetten en de gemeenschap waar ik vandaan kom iets terug te geven‘.

Bij zijn terugkeer naar Jenin waren de problemen waarmee de olijfboeren te kampen hadden duidelijk voor Nasser: de lokale markt voor olijfolie was te klein, de olijfolie in Israël te verkopen of te exporteren was te gecompliceerd en voor de kleine boeren met te hoge kosten verbonden omdat de meeste olie voor te lage prijzen aan tussenpersonen verkocht werd. Geen van de boeren rond Jenin die Nasser sprak verdiende met de olijven genoeg om zijn familie te verzorgen. De meesten moesten een andere baan aannemen en sommigen hadden hun olijfgaarden opgegeven.

In 2004 stichtte Nasser de Palestinian Fair Trade Association (PFTA) en Canaan Fair Trade, een verwerking- en distributiebedrijf met een exportlicentie. Vanaf dat moment is het leven voor duizende Palestijnse mannen en hun familie verandert: ze produceren uitstekende olijfolie en krijgen daarvoor niet alleen een goede prijs, maar ook een fair trade premie. De olijven worden met de hand geoogst en voor verdere verwerking in Canaan afgeleverd. De oliemolen is state of the art en zorgt ervoor dat de kwaliteit en smaak wordt bewaard tijdens het produceren van de olie.

In de moderne vulmachine worden de flessen met olie gevuld, verpakt en verscheept naar de hele wereld, uiteraard ook naar Europa en Amerika. Canaan is tegenwoordig een uiterste goede markt voor heerlijke olijfolie en de Palestijnse olijfboeren krijgen daar een goede prijs voor. Maar voor de meeste betekent fair trade nog veel meer: ‘Door fair trade kan ik trots zijn. Mijn leven heeft waarde en het gaat met ons veel beter dan vroeger. In plaats van mijn land te moeten verkopen om rond te kunnen komen koop ik land (…), ik investeer in dit land en verdien mijn geld als boer’, vertelt Odeh Abed Al Aziz Ali een Sociaalwetenschapper, die gedurende 7 jaar een langdurige studie over de uitwerking van Canaans fair trade projecten ontwikkelde.

Ondertussen werkte Nasser Abufarha verder aan zijn droom: Canaan helpt coöperaties voor boerinnen nieuwe inkomensmogelijkheden te vinden, hij geeft microkrediet, organiseert stages en studiebeurzen. En wie weet welke plannen Nasser nog meer heeft voor de toekomst, het volgende idee is waarschijnlijk bedacht tijdens de volgende kop koffie.

Photo credit: Canaan Fair Trade